Felaketleri Anmak Yetmez: Asıl Olan Önlem Almaktır
06 Şubat 2023…
“Asrın felaketi” denildi, denilmeye de devam ediliyor. Kahramanmaraş merkezli depremlerin yıl dönümü yaklaşırken yine aynı manzarayla karşı karşıyayız: Sosyal medya paylaşımları, bültenler, süslü cümlelerle dolu “unutmadık” mesajları…
Peki gerçekten unutmadık mı?
Yoksa yılda bir gün hatırlayıp, kalan 364 günü görmezden mi geliyoruz?
On binlerce insanın hayatını kaybettiği, yüz binlercesinin evsiz, yurtsuz, işsiz kaldığı bir felaket; birkaç satırlık mesajlarla, hazır kalıplarla anılabilecek bir acı değildir. Üç yıldır depremden etkilenen vatandaşların bugün ne durumda olduğu, hangi sorunlarla boğuştuğu ise ne yazık ki çoğu zaman bu mesajların satır aralarına bile girmiyor.
Asıl mesele, felaket olduktan sonra mangalda kül bırakmayan açıklamalar yapmak değil; felaket olmadan önce gerekli önlemleri almak.
Daha birkaç gün önce Adana ve Ceyhan’da yaşanan sel baskınları bunun en somut örneği. Yüzlerce vatandaş evini, eşyasını, emeğini sular altında bırakarak mağdur oldu. Bu bir “doğal afet” miydi, yoksa ihmaller zincirinin kaçınılmaz sonucu mu, bunu artık ciddi şekilde sorgulamak zorundayız.
Adana ASKİ’nin yaptığı açıklamalar ise kafalardaki soru işaretlerini daha da artırdı. Meteoroloji verileri bölgede metrekareye 65-70 kilogram yağış düştüğünü ortaya koyarken, ASKİ’nin “138 kilogram yağış” iddiasının arkasına sığınarak sorumluluktan kaçmaya çalışması, vatandaşı ikna etmiyor. Rakamlarla oynayarak gerçekler örtülemez. Sorun yağmurun miktarı değil; altyapının yetersizliği ve önlem eksikliğidir.
Burada görev sadece devlete ya da belediyelere düşmüyor. STK’lardan yerel yöneticilere, kurum amirlerinden vatandaşlara kadar herkesin sorumluluğu var. Ancak sorumluluk, yalnızca afet sonrası yapılan yardımlarla ya da paylaşılan mesajlarla yerine getirilmez. Asıl sorumluluk; riskleri önceden görmek, planlamak ve uygulamaktır.
Eğer herkes görevini zamanında ve tam anlamıyla yerine getirirse; ne deprem bu kadar can alır, ne de yağmur yağdığında şehirler göle döner. Unutmak kolay, hatırlamak vicdani bir refleks… Ama hazırlıklı olmak, gerçek bir yönetim anlayışıdır.
Yılda bir gün hatırlamak yetmez.
Bu şehirler, bu insanlar, bu acılar; günü kurtaran açıklamalardan çok daha fazlasını hak ediyor.
